Үөһээ Бүлүүгэ Дмитрий Федотов төрүттээбит оһуокайга хамсааһыны салҕааччылар түмсэллэр

Үөһээ Бүлүү улууһун Үөдүгэй нэһилиэгэр саҥа тутуллубут Арчы дьиэтигэр оһуокай түһүлгэтэ тэрилиннэ. Кыттааччылар, ордук оскуола оҕолоро, тымныыны тымныы диэбэккэ, туора туран хаалбакка, оһуокайдаары муһуннулар.


Оһуокайга кэлбит дьону Үөдүгэйдээҕи «Дьүөгэ» түмсүү бэтэрээн дьахталлара алаадьынан, итии чэйинэн күндүлээтилэр. Остуол тула мустубут дьахталлар, эр дьон хабылыгынан уонна хаамысканан оонньоотулар. Үксулэрэ сахалыы симэнэн, маанытык таҥнан кэлбиттэр.

Оһуокай түмсүү бэрэссэдээтэлинэн Георгий Степанов  саҥа үлэлээн эрэр. «Улуустааҕы оһуокай түмсүүнү өр сылларга бары ытыктыыр киһибит, оһуокайдьыт, хабылыкка уонна хаамыскаҕа уһуйааччы Дмитрий Яковлевич Федотов салайан кэлбитэ. Хомойуох иһин, кини бу орто дойдуттан туораабыта. Кини оҕолору оһуокайга үөрэтэрэ. Ону ытыктааммыт, кини талааныгар сүгүрүйэммит, Дмитрий Федотов аатынан оҕолорго республикатааҕы оһуокай күрэҕин быйыл тэрийэр былааннаахпыт.
Оттон улууска ый аайы тэрийэр баҕа санаалаахпыт. Бүгүҥҥү тэрээһиҥҥэ элбэх киһи кэлбититтэн олус үөрдүм, өрүс уҥуор сытар Хоро нэһилиэгиттэн уһуйааччылара оҕолорунаан кэлбиттэрэ олус кэрэхсэбиллээх«, — диэтэ кини.

Марианна Хобусарова, Саха сирин үтүөлээх оһуохайдьыта, Аан Дархан этээччи: «Мин оҕолору оһуокайга үөрэтэбин, 20-чэ оҕолоохпун. Халлаан тымныйбытынан сибээстээн, бүгүҥҥү тэрээһиҥҥэ түөрт эрэ оҕо кэллэ. Оҕолор оһуокайы ордук ылыналлар, тоҕо диэтэр, манна эрчимнээх хамсаныы, арыллыы, ырыа-тойук да баар. Мин оҕолорбун тэҥҥэ илдьэ сылдьан араас тэрээһиннэргэ кыттабыт».

Хаҥаласка Сылгыһыт күнүн алгыһынан, оһуохайынан көрүстүлэр

Кулун тутар ый Айыы үөрэҕинэн Дьөһөгөй ыйа. Быйыл Өрөспүүбүлүкэбит үрдүнэн Сылгыһыт күнэ бэрт тэрээһиннээхтик ааста. Кэнники кэмҥэ бырабыыталыстыбабыт тыа хаһаайыстыбата сайдыытыгар сүрүн болҕомтону уурар буолла.


Арассыыйа үрдүнэн биллэр Улахан-Аан «Бөртө» сылгы собуота Ил Дархаммыт Егор Борисов олохтообут 1 000 000 солк. бирииһин үөрүүлээх быһыыга туттаран биһиги хаҥаластар сүргэбит көтөҕүлүннэ.

Бу ыйы биһиги саха омуга буоларбыт быһыытынан улахан суолтаны ууран көрсүөхтээхпит, тоҕо диэтэххэ Айыы үөрэҕэ этэринэн, саханы саха оҥорон сандаарпыт, киһини киһи оҥорон килэппит Күн Дьөһөгөй Айыыбыт буолар.

Биһиги бу ытык таҥарабытын ытыктаан, кулун тутар 21 чыыһылатыгар Саха айыллыытын күнүн, быйыл эмиэ үтүө үгэскэ кубулуйбут оһуокай киэһэбитин Саввинов А.В.- Алгыстаах Өлөксөөн кэлэн ситэрдэ. Кини Айыы үөрэҕин, саҥа кинигэ тахсыбытын туһунан сырдатта. Олус бэртээхэй, сүрү күүһүрдэр алгыһын оҥорон, кымыс үрдүн охторон, биэ кымыһын амсайан, сүрбүт көтөҕүллэн, санаабыт сырдаабыкка дылы буолла.

Сиэри-туому ситэрэн баран, Нөмүгү нэһилиэгин «Тирэх» бэтэрээннэр фольклорнай түмсүүлэрэ түөлбэ оһуокайдьыттарын билиһиннэрдилэр уонна оһуокайдарын көрдөрдүлэр. Бу тэрээһиҥҥэ кэлбит дьон астынан-дуоһуйан тарҕастылар. Кэлэр ыйбыт Айыы үөрэҕинэн таптал таҥарата буолбут Айыыһыт Хотун ыйа. Онон Арчыбыт дьиэтигэр 17 саастарын туолбут оҕолорго уонна оҕолонуон баҕалаах дьиэ кэргэттэргэ туомнар оҥоһуллуохтара.